Sâu chân răng thường xuất hiện ở phần chân răng bị lộ ra ngoài do tụt lợi và có thể khó nhận biết hơn sâu ở mặt nhai. Người bệnh đôi khi chỉ thấy ê buốt, vùng sát lợi đổi màu hoặc xuất hiện một hõm nhỏ mà không biết tổn thương sâu đã hình thành. Nếu không được kiểm soát, sâu có thể tiếp tục phá hủy mô răng và tiến gần đến tủy. Vậy sâu chân răng có nguy hiểm không, còn trám được không và trường hợp nào cần chữa tủy hoặc nhổ răng? Cùng Nha Khoa Gia Đình tìm hiểu rõ hơn trong bài viết dưới đây nhé.
Sâu chân răng là gì và vì sao dễ xảy ra?
Phần thân răng mà chúng ta nhìn thấy trong miệng được bao phủ bởi men răng. Trong khi đó, bề mặt chân răng được bảo vệ bởi một lớp cementum mỏng và bên dưới là ngà răng. Khi lợi tụt xuống, bề mặt chân răng bị lộ ra môi trường miệng và trở thành vị trí dễ tích tụ mảng bám.
So với men răng, mô ở bề mặt chân răng có mức khoáng hóa thấp hơn. Vì vậy, khi thường xuyên tiếp xúc với mảng bám và axit do vi khuẩn tạo ra từ carbohydrate trong thức ăn, vùng chân răng bị lộ có thể mất khoáng và hình thành tổn thương sâu.
Tình trạng này gặp nhiều hơn ở người có tụt lợi, bệnh nha chu, vệ sinh vùng cổ răng chưa tốt hoặc khô miệng. Người lớn tuổi cũng có nguy cơ cao hơn do bề mặt chân răng thường lộ nhiều hơn theo thời gian và một số thuốc có thể làm giảm tiết nước bọt.
Khô miệng cũng là một yếu tố đáng chú ý. Nước bọt có vai trò làm sạch, trung hòa axit và hỗ trợ quá trình tái khoáng. Khi lượng nước bọt giảm, khả năng bảo vệ tự nhiên trong khoang miệng cũng giảm theo, khiến nguy cơ sâu răng tăng lên.
Sâu chân răng vì vậy không chỉ là vấn đề của riêng một chiếc răng. Nếu nguyên nhân như tụt lợi, mảng bám hoặc khô miệng không được kiểm soát, tổn thương có thể xuất hiện ở nhiều vị trí khác nhau.
Dấu hiệu sâu chân răng thường gặp
Ở giai đoạn đầu, người bệnh có thể nhận thấy vùng sát lợi hoặc phần chân răng bị lộ chuyển sang màu vàng nâu, nâu sẫm hoặc có bề mặt khác với mô răng xung quanh. Khi tổn thương tiến triển, vùng này có thể trở nên mềm, lõm hoặc hình thành một lỗ sâu rõ hơn.
Một số người xuất hiện ê buốt khi uống lạnh, ăn ngọt hoặc khi chải răng vào vùng chân răng. Nếu sâu tiến sâu hơn, thức ăn có thể mắc vào vùng tổn thương và cảm giác khó chịu hoặc đau khi ăn nhai bắt đầu xuất hiện.
Tuy nhiên, không phải mọi vùng màu nâu hoặc đen ở sát lợi đều là sâu chân răng. Cao răng, nhiễm màu hoặc một số tổn thương cổ răng khác cũng có thể tạo hình ảnh tương tự. Bác sĩ cần kiểm tra trực tiếp để xác định bề mặt tổn thương, mức độ hoạt động và độ sâu của vùng bị ảnh hưởng.
Nếu bạn đang có thêm những biểu hiện như lỗ sâu, mắc thức ăn, ê buốt hoặc đau nhức, có thể tham khảo thêm dấu hiệu sâu răng để nhận biết sớm các bất thường thường gặp.
Điều quan trọng là không nên chờ đến khi răng đau nhiều mới đi khám. Một tổn thương được phát hiện khi còn sớm thường có nhiều lựa chọn bảo tồn hơn so với khi phần chân răng đã bị phá hủy rộng.
Sâu chân răng có trám được không?
Có. Nhiều trường hợp sâu chân răng vẫn có thể trám được, nhưng không phải mọi tổn thương đều cần trám ngay.
Với tổn thương còn sớm, chưa tạo thành lỗ sâu rõ và bề mặt vẫn có khả năng kiểm soát, bác sĩ có thể ưu tiên các biện pháp không xâm lấn như cải thiện vệ sinh, kiểm soát chế độ ăn, sử dụng fluoride phù hợp và theo dõi mức độ hoạt động của tổn thương. Quản lý sâu răng hiện nay không chỉ đơn thuần là “có sâu là khoan và trám”, mà cần dựa vào mức độ tổn thương và nguy cơ sâu răng của từng người.
Khi mô răng đã mất và hình thành lỗ sâu, bác sĩ có thể loại bỏ phần mô bị tổn thương cần thiết và phục hồi bằng vật liệu phù hợp. Việc trám vùng chân răng đôi khi khó hơn trám ở mặt nhai vì vị trí gần lợi, khó kiểm soát độ ẩm và lượng mô răng còn lại có thể không nhiều.
Nếu bạn đang quan tâm đến phương pháp phục hồi, có thể tìm hiểu thêm về trám răng sâu để biết khi nào nên can thiệp và bác sĩ thường xử lý tổn thương này như thế nào.
Điểm quan trọng là lỗ sâu lớn không đồng nghĩa chắc chắn phải chữa tủy. Quyết định có cần điều trị tủy hay không phụ thuộc chủ yếu vào tình trạng của tủy răng, độ sâu của tổn thương, triệu chứng và khả năng phục hồi chiếc răng.
Khi nào sâu chân răng cần chữa tủy hoặc nhổ răng?
Khi tổn thương sâu tiến rất gần hoặc ảnh hưởng đến tủy, người bệnh có thể xuất hiện đau tự phát, đau kéo dài sau kích thích nóng lạnh, đau về đêm hoặc đau khi cắn. Nếu tủy đã viêm không hồi phục hoặc hoại tử, bác sĩ có thể chỉ định điều trị tủy để loại bỏ mô tủy bị tổn thương và bảo tồn chiếc răng nếu điều kiện phục hồi còn cho phép.
Việc đánh giá thường không chỉ dựa vào việc nhìn thấy lỗ sâu. Bác sĩ có thể cần kiểm tra triệu chứng, thử tình trạng tủy, đánh giá độ chắc của mô răng còn lại và chụp X-quang khi cần thiết.
Tương tự, sâu chân răng không có nghĩa là phải nhổ răng. Nếu chân răng, mô nha chu và phần mô răng còn lại vẫn có khả năng phục hồi, ưu tiên thường là giữ lại răng tự nhiên.
Nhổ răng chỉ được cân nhắc trong những trường hợp tổn thương quá rộng, sâu xuống vị trí rất khó phục hồi, răng nứt gãy nghiêm trọng, mô nâng đỡ có tiên lượng kém hoặc chiếc răng không còn đủ điều kiện để phục hồi chức năng lâu dài.
Vì vậy, một vùng chân răng bị đen hoặc một lỗ sâu lớn không phải là căn cứ để tự kết luận rằng răng phải nhổ.
Làm gì để hạn chế sâu chân răng?
Để kiểm soát sâu chân răng, điều quan trọng không chỉ là xử lý chiếc răng đang bị sâu mà còn phải giảm các yếu tố khiến tổn thương tiếp tục hình thành.
Người bệnh nên chải răng đều đặn bằng kem đánh răng chứa fluoride, chú ý làm sạch nhẹ nhàng vùng sát lợi và các bề mặt chân răng bị lộ. Vùng kẽ răng cần được làm sạch bằng chỉ nha khoa hoặc dụng cụ phù hợp. Với những người có nguy cơ sâu răng cao, bác sĩ có thể cân nhắc các sản phẩm fluoride nồng độ cao hoặc phương pháp fluoride chuyên nghiệp tùy từng trường hợp.
Nếu đang có tụt lợi hoặc bệnh nha chu, cần kiểm soát tình trạng này để hạn chế bề mặt chân răng tiếp tục bị lộ. Người thường xuyên khô miệng cũng nên trao đổi với bác sĩ hoặc nha sĩ để xác định nguyên nhân, đặc biệt khi tình trạng xuất hiện sau khi sử dụng thuốc.
Việc hạn chế ăn vặt hoặc uống đồ chứa đường nhiều lần trong ngày cũng giúp giảm thời gian răng liên tục tiếp xúc với môi trường acid.
Khi nhận thấy chân răng đổi màu, ê buốt, xuất hiện vùng lõm hoặc thường xuyên mắc thức ăn, nên kiểm tra sớm thay vì chờ đến khi đau. Phát hiện ở giai đoạn sớm giúp bác sĩ có nhiều cơ hội kiểm soát tổn thương và bảo tồn mô răng tự nhiên hơn.
Nha Khoa Gia Đình Bắc Ninh khuyến khích người bệnh kiểm tra định kỳ, đặc biệt khi có tụt lợi, khô miệng hoặc đã từng bị sâu răng nhiều lần. Qua thăm khám và X-quang khi cần, bác sĩ có thể xác định chính xác tổn thương là sâu chân răng, mức độ sâu đến đâu và lựa chọn phương án theo dõi, trám, điều trị tủy hay phục hồi phù hợp.
📞 Hotline tư vấn nhanh: 088 884 1222
Fanpage: Nha khoa Gia Đình Bắc Ninh
Địa chỉ các chi nhánh Nha Khoa Gia Đình Bắc Ninh
Cơ sở Bắc Ninh – Quế Võ: Cổng Giang Liễu – Quế Võ – Bắc Ninh
Cơ sở Tiên Du – Từ Sơn: Cầu Đồng Xép- Từ Sơn- Bắc Ninh
Cơ sở TP. Bắc Ninh: 160 Lý Anh Tông – TP. Bắc Ninh
Chat với tư vấn viên
Gọi ngay